Zondag 27 augustus 2009

Toen ik het laatste gedeelte las van het evangelie van vandaag, moest ik onwillekeurig denken aan die donderpreken van vroeger: toen werd er zo vlug en gemakkelijk gedreigd met de straf van de hel. ‘Als je dat doet, ga je zeker naar de hel’, of iets dergelijks. Misschien herkennen sommigen van u dit.
Dat was de tijd dat de predikanten schijnbaar alles afwisten van goed en kwaad, en ook haarfijn wisten te vertellen wie bij de goeden hoorden en nog meer: wie bij de slechten, wie de hemel verdienden en wie zeker in de hel terecht zouden komen, nou ja, bijna zeker, want misschien hadden ze nog een heel klein kansje als ze op het laatste ogenblik hun leven beterden.
Dat was ook de tijd dat katholieken en protestanten elkaar verketterden,. Ieder moest in zijn eigen hokje blijven.
Gelukkig hebben we diie tijd van elkaar verketteren achetr ons gelaten, en tegelijk toch ook weer niet. De wrijving tussen katholieken en protestanten is dan wel verleden tijd, maar nu is er vaak wrijving tussen christenen en moslims. Te gemakkelijk worden soms alle moslims bij de slechten gerekend; over een kam gescheerd; te vaak ziet men in moslims potentiële terroristen, een gevaar voor de samenleving en dat is wezenlijk een houding, een christen onwaardig.
Nou, dat soort hokjesgeest heeft Jezus zeker nooit bedoeld, dat blijkt ook wel uit het evangelie, vooral.ook uit de tekst van vandaag.
Johannes is kwaad en spreekt er schande van dat iemand die geen volgeling is van Jezus, toch in zijn naam wonderen doet. Dat kan toch niet!, hoor je hem bijna zeggen: Regels zijn regels, waar blijven we anders? Maar Jezus wuift de verontwaardiging van Johannes heel luchtig weg. Laat hem toch, Als hij maar goed doet, maakt het toch niets uit in wiens naam hij het doet. Wie niet tegen ons is, is voor ons.In de eerste lezing zijn er twee mannen die zo maar profeteerden los van de groep profeten. Dat kan toch niet. Regels zijn regels, waar blijven we anders?
Regels bestaan niet om zichzelf, maar omwille van de zaak die ze beogen te regelen. Als een regel doel op zich wordt, schiet het zijn doel voorbij. Dan gaat het niet meer om de inhoud maar om de regel zelf, of het draait dan vaak om de mensen die dat wetje hebben gemaakt: hun positie van macht en controle. Het hoort te gaan om de geest van de wet, niet om de letter van de wet. Onze tijd is een tijd van regelzucht. Ondanks alle geroep om vrijheid en zelfbeschikking kent onze ingewikkelde matschappij een enorm aantal van regels en wetgeving . Natuurlijk moeten we democratie, rechterlijke uitspraken, wetten en regels serieus nemen, ze zijn nodig maar ze mogen niet absoluut gemaakt worden: ze mogen nooit mensonterend worden maar moeten behulpzaam zijn in het goed en menselijk verkeer van de gehele maatschappij, ongeacht ras, taal of religie. Regels mogen nooit ten koste gaan van rechtvaardigheid en naastenliefde.
. Onze maatschappij heeft meer dan ooit profeten nodig, mensen die zeggen waar het op staat, die voor mensen opkomen, voor het milieu, voor de economie om de kloof tussen rijk en arm aan te klagen en tweedeling en armoede te bestrijden. Ook in de kerk zijn er veel regels- vroeger meer dan nu- regeltjes die soms meer mensen uitsluiten dan echt helpen om de band tussen God en de mensen en de mensen onderling te versterken.
Heel Jezus' prediking, al zijn handelen: het gaat steeds om zorg en aandacht voor de medemens, met name voor de kleine, de zwakke. de weerloze, de verdrukte. Toch staan er enkele van die harde uitspraken in het evangelie van vandaag, die ons moeten doen denken; er worden enkele dingen genoemd die ons afhouden van de goede weg, van de weg ten leven; enige letterlijke en figuurlijke hobbels die ons van ons eigen pad af kunnen houden waardoor het moeilijker wordt om God en de naaste lief te hebben als jezelf. Dat kan op velerlei manieren: door de manier waardoor je naar de dingen kijkt (door je oog) door de weg die je opgaat (door je voet), door wat je in je dagelijkse leven doet en bereikt (door je hand).Zijn we een wij-zij situatie aan het creeren waar we dingen doen ten koste van anderen of staan we open voor de ander?. Er is op het ogenblik niet alleen een financiele crisis maar ook een mentale crisis in de zin dat meer en meer mensen alleen geinteresseerd zijn in hun eigen ‘ik’ in hun eigenbelang, zonder openheid naar de ander. Dan is het van het grootste belang te blijven geloven in het visioen, een wereld van liefde en recht, en alles te verwijderen wat in de weg staat, waar we over kunnen struikelen. Zijn blijde boodschap gaat heel concreet om goed doen, goed zijn voor anderen: een beker water, een woord van troost, een helpende hand, voor een zieke mens, voor een verdrietige mens, voor wie dan ook. Hij daagt ons nog steeds uit zijn weg te gaan: ‘Wie niet tegen ons is, is voor ons’.